NieuwsSnelle en eerlijke transitie

Begroting 2018: vliegende of valse start voor klimaatbeleid?

Den Haag wil in 2040 onafhankelijk zijn van fossiele brandstoffen. Een ambitieus doel, waarbij we twee dingen weten: (1) met het huidige budget gaat Den Haag het doel niet halen – tenzij er een wonder gebeurt en (2) gezien de snelheid waarmee het klimaat verandert, is dit ambitieuze doel lang niet ambitieus genoeg.

Omdat we niet in wonderen geloven, hebben wij onze hoop gevestigd op de laatste begroting die het college binnenkort gaat schrijven. Omdat iedereen al bezig is met de verkiezingen in maart 2018, bestaat de kans dat de laatste begroting een ondergeschoven kindje wordt.

De klimaatparagraaf in de begroting voor 2018 betekent het verschil tussen een vliegende en een valse start voor het nieuwe college. Het verschil tussen een voorsprong op de energietransitie (Den Haag wordt een banencentrum voor nieuwe energie), of een oplopende achterstand (Den Haag kan geen personeel vinden om huizen te isoleren, omdat de vakmensen al lang en breed elders in Nederland aan de slag zijn).

Met oog op een gezond klimaat én een gezond Den Haag, hopen wij in de begroting 2018 op extra menskracht en geld voor klimaatbeleid. De gemeente telt nu zestien ambtenaren die voltijds aan alle duurzaamheidsonderwerpen werken. Daarmee komen we er niet. Dat is de afgelopen jaren wel gebleken. Als Den Haag serieus werk zou willen maken van het Parijs-akkoord, zouden we per week 200 woningen moeten isoleren en van het gas af te halen. Nu zit de gemeente op een gemiddelde van – eh – plannenmakerij.

Een transitie doe je er niet eventjes bij. Er is een cultuuromslag nodig, waarin iedereen – van topambtenaar tot schoonmaker – in de eerste plaats begrijpt waarom het nodig is. Vervolgens ga je bepalen wat er nodig is om de transitie te kunnen laten slagen, bijvoorbeeld extra kennis (zodat je voor het CO2-neutraalste alternatief kunt kiezen) en vaardigheden (zodat je weerstanden binnen en buiten het stadhuis kunt overwinnen).

Alleen als de reden achter de transitie tot in de haarvaten wordt doorvoeld, heeft de transitie kans van slagen. Anders blijft het door tijdgebrek, geldgebrek of kennisgebrek toch weer bij business-as-usual, bij het nog meer CO2 uitstoten, bij het verder beschadigen van het klimaat.

Ja, zo’n operatie kost geld. Nog meer geld? Ja. Sorry. Nog meer geld. Want reserveer ook alvast wat voor 2020, 2024 en 2030. Het klimaat vraagt om meerjarige financiering. Als er slechts geld is voor de volgende coalitieperiode, kun je nooit de kracht en continuïteit opbouwen die nodig is om de transities te laten slagen.

Iedereen heeft het over het klimaat, maar het gaat om onze beschaving die we willen behouden. Het is een gezonde leefomgeving die we willen veiligstellen. Het besluit van Trump om uit ‘Parijs’ te stappen, maakt de noodzaak om de handen uit de mouwen te steken alleen maar groter. 246 steden in de VS verklaarden dat zij – dwars tegen het beleid van het Witte Huis in – onverminderd hard doorgaan om de opwarming van de aarde te beperken tot max 1,5 graad. That’s the spirit. En dat kunnen wij hier ook.

Wij wachten niet op een wonder. Burgemeester Krikke heeft het klimaat tot speerpunt gekozen. Of ze de kans krijgt om zich daar sterk voor te maken, zien we dit najaar in de begroting voor 2018.

Tobias Dander (adviseur duurzaamheid, oud-raadslid)
Femke Sleegers (Den Haag Fossielvrij)